Biologiczne złoża obrotowe (RBC) – jak działa oczyszczalnia ze złożem obrotowym? Kingspan BioDisc i Metria RotoClean

➜ Zobacz oczyszczalnie ze złożem obrotowym w sklepie XYMEN

Oczyszczalnia ze złożem biologicznym obrotowym oczyszcza ścieki za pomocą bakterii osadzonych na zestawie tarcz, które powoli obracają się w zbiorniku. Dolna połowa tarcz jest zanurzona w ściekach, górna wystaje ponad nie. Przy każdym obrocie bakterie pobierają najpierw zanieczyszczenia ze ścieków, a chwilę później tlen z powietrza. Z tego powodu takie urządzenie obywa się bez dmuchawy.

Technologia nosi nazwę RBC, od angielskiego Rotating Biological Contactor. Poniżej opisujemy przebieg procesu, zalety i ograniczenia tego rozwiązania oraz różnice między Kingspan BioDisc i Metria RotoClean.

Spis treści

Jak działa oczyszczalnia ze złożem obrotowym (RBC)?

Ścieki przechodzą przez trzy komory jednego zbiornika: osadnik wstępny, komorę ze złożem obrotowym i osadnik wtórny.

W osadniku wstępnym ścieki są oczyszczane mechanicznie: tłuszcze zbierają się na powierzchni, a cięższe cząstki opadają na dno jako osad. Ta sama komora wyrównuje dopływ, dlatego na złoże trafiają porcje o zbliżonym stężeniu zanieczyszczeń.

W drugiej komorze pracuje złoże obrotowe, czyli pakiet tarcz na poziomym wale, napędzany wolnoobrotowym silnikiem lub motoreduktorem. Na tarczach narasta błona biologiczna, nazywana biofilmem, czyli warstwa bakterii rozkładających zanieczyszczenia. Zanurzona część tarczy pobiera pożywienie ze ścieków, a wynurzona tlen z powietrza.

Zużyta błona odrywa się od tarcz i spływa do osadnika wtórnego, gdzie opada na dno. Oczyszczone ścieki trafiają stamtąd do drenażu, tuneli rozsączających, studni chłonnej lub cieku wodnego po uzyskaniu wymaganych zgód.

Jakie zalety i ograniczenia ma złoże obrotowe?

Pierwszą zaletą jest stabilna praca przy zmiennym dopływie ścieków. Bakterie są przyrośnięte do tarcz i zostają w zbiorniku także wtedy, gdy przez kilka dni nikt nie korzysta z instalacji. Po powrocie domowników złoże podejmuje pracę bez długiego rozruchu.

Druga zaleta wynika z konstrukcji napędu. W większości oczyszczalni biologicznych powietrze do ścieków tłoczy dmuchawa, która pracuje niemal bez przerwy i z czasem się zużywa. Złoże obrotowe zastępuje ją jednym wolnoobrotowym napędem: w oczyszczalni Metria RotoClean jest to motoreduktor, jedyny element elektryczny w zbiorniku, a w modelu Kingspan BioDisc BA silnik o mocy 50 W. Mniej elementów w ruchu oznacza cichszą pracę i mniej części do wymiany.

Ograniczenia wiążą się z tym samym napędem, bo od jego sprawności zależy cały proces. Dlatego producenci wyposażają zbiorniki w alarm utraty obrotów. Oczyszczalnia RBC wymaga też okresowego wywozu osadu i odbiornika ścieków dobranego do warunków na działce.

Czym różni się oczyszczalnia RBC od SBR?

Różnica sprowadza się do tego, gdzie żyją bakterie i skąd czerpią tlen oraz skuteczności oczyszczania. W RBC bakterie przyrastają do tarcz i pobierają tlen z powietrza, a w SBR pozostają zawieszone w ściekach, gdzie tlen tłoczy dmuchawa. Stąd biorą się kolejne różnice: liczba elementów elektrycznych i zachowanie instalacji przy przerwach w użytkowaniu domu. Jednocześnie ze względu na dużo bardziej skomplikowane sterowanie oraz większą kontrolę nad procesem oczyszczania technologia SBR powinna osiągać dużo lepsze parametry ścieków oczyszczonych na odpływie.

Porównanie technologii wybieranych do domów jednorodzinnych:

KryteriumZłoże obrotowe (RBC)SBR / osad czynny
Postać biomasybiofilm na tarczachosad zawieszony
Źródło tlenuwynurzanie tarcz nad ściekidmuchawa membranowa
Przerwy w dopływiewysoka odpornośćzależna od sterownika
Elementy elektrycznenapęd złożadmuchawa i sterownik

O wyborze technologii decyduje więc rytm użytkowania domu i warunki panujące na działce.

Kingspan BioDisc czy Metria RotoClean – czym się różnią?

➜ Porównaj Kingspan BioDisc i Metria RotoClean

Różnice pokazujemy na przykładzie dwóch konkretnych modeli dostępnych w XYMEN: Kingspan BioDisc BA i Metria RotoClean 6. Linia BioDisc obejmuje w sklepie także model BB, a RotoClean dostępny jest w jednym rozmiarze. Oba porównywane urządzenia pracują w technologii RBC, a dzieli je materiał i kształt zbiornika: BioDisc ma zbiornik z GRP, czyli żywicy wzmocnionej włóknem szklanym, a RotoClean zbiornik poziomy o płytkim dopływie.

Parametry katalogowe modeli dostępnych w XYMEN:

ParametrKingspan BioDisc BAMetria RotoClean 6
Pojemność3000 L3000 L
Użytkownicy6 RLM1–6 osób
MateriałGRP, żywica z włóknem szklanymPEHD, osprzęt ze stali nierdzewnej
Głębokość dopływu45, 75, 100 lub 125 cm do wyboruok. 60 cm
Norma wyrobuPN-EN 12566-3+A2:2013, CEPN-EN 12566-3:2005+A2:2013, CE

Przy trudnych warunkach gruntowych łatwiej posadowić RotoClean, a BioDisc daje wybór czterech głębokości dopływu (nadstawek) w cenie.

Dla jakich domów ma sens oczyszczalnia ze złożem obrotowym?

Oczyszczalnia RBC sprawdza się tam, gdzie dopływ ścieków bywa zmienny: w domach dla 4–6 osób, budynkach letniskowych, gospodarstwach agroturystycznych i małych obiektach bez kanalizacji.

Przed doborem urządzenia warto zebrać kilka danych:

  • liczbę stałych użytkowników w RLM (równoważna liczba mieszkańców),
  • głębokość wyjścia kanalizacji i poziom wód gruntowych,
  • planowany odbiornik ścieków oczyszczonych,
  • dostęp do zasilania 230 V i warunki dojazdu sprzętu.

Te dane wystarczą, aby doradca porównał oczyszczalnie biologiczne kilku producentów i wskazał modele pasujące do działki.

Złoże obrotowe to rozwiązanie dla inwestorów, którzy cenią przewidywalną pracę przy zmiennym obciążeniu i prostą mechanikę zamiast rozbudowanej automatyki. Wybór między RBC a SBR zależy od rytmu życia domu i warunków gruntowo-wodnych. Dobór modelu najłatwiej zacząć od konfiguratora XYMEN albo rozmowy z doradcą.

FAQ – najczęściej zadawane pytania

Czy oczyszczalnia ze złożem obrotowym wymaga biopreparatów?

Producenci urządzeń RBC deklarują pracę bez stałego dozowania preparatów bakteryjnych, ponieważ błona na tarczach odbudowuje się sama. Preparat startowy bywa pomocny przy rozruchu instalacji.

Czy oczyszczalnia RBC działa przy nieregularnym dopływie ścieków?

Tak, i jest to główny argument za tą technologią. Bakterie przyrastają do tarcz, więc zostają w zbiorniku nawet przy przerwie w użytkowaniu domu. Dlatego RBC bywa polecane do budynków letniskowych.

Czy montaż oczyszczalni ze złożem obrotowym wymaga zgłoszenia?

Przydomowa oczyszczalnia o niewielkiej przepustowości najczęściej wymaga zgłoszenia, a nie pozwolenia na budowę, choć zakres formalności zależy od przepustowości i sposobu odprowadzenia ścieków. Osobną kwestią jest zgoda wodnoprawna przy zrzucie do wód powierzchniowych. Warunki warto potwierdzić w urzędzie gminy.

Powiązane wpisy

Jeśli temat Cię zainteresował, sprawdź również:

Sprawdź w sklepie

Zobacz również